İSYANIN DİĞER ADI - REGGAE... (2)
Reggae’den bahsedeceksek, Rastafari inancını da anlatmak gerekiyor. Ras, soyluluk ünvanıdır, Tafari ise hem saygı duyulan, korkulan demek, hem de bir soyadı (Haile Selassie’nin). Evrensel Zenci Gelişimi Birliği’nin kurucusu Marcus Garvey, siyahların tüm dünyada örgütlenmesini, Afrika’nın gelişimini ve siyahların sanatsal hareketini geliştirmeyi amaçlıyordu. 1920’lerde EZGB’nin tüm dünyada kırktan fazla ülkede 1100 şubesi vardı. 1919 yılında Amerikalı siyah din adamı James Morris Webb, Yeni Evrensel Kralın Bir Siyah Olacağı İncil’de Kanıtlanmıştır kitabını yayınlamıştı. 
Bunun üzerine Garvey, “Afrika’nın yeni kralı için gözlerinizi Doğu’ya çevirin,” deyip duruyordu. Nihayet, 1930’da Haile Selassie Etiyopya Kralı olarak taç giydi. Kehanet gerçek olmuştu. Çünkü Ada’nın bir kurtarıcıya ihtiyacı vardı; yoksulluktan, sömürgecilikten, siyasi yozluktan, yolsuzluktan, dini ikiyüzlülükten kurtulmak istiyorlardı. Haile Selassie’yi mesih olarak kabul ettiler. Rastafari inanışı, 1930’ların başında Kingston’ın kenar mahallelerinde ortaya çıktı. Ama kabul edilmesi hiç kolay olmadı. Rastalar, Jamaika’nın paryalarıydı. Her zaman aşağılandılar. Ta ki, Bob Marley bir dünya yıldızı olana kadar.
Rastafari inanışı üzerinde bir fikir birliği yoktur. Derler ki, marihuananın çeşidi kadar farklı mezhep olabilir (her malın kafası ayrı hesabı). Ama temelde Haile Selassie’nin Tanrı olduğuna inanılır. Eski Ahit’teki Musaoğullarının aslında siyah ırk olduğunu ve Eski Ahit’te anlatılan tüm olayların Afrika’da gerçekleştiğini iddia ederler. Sömürgeci Batı ise Babil’dir. Aslında Rastafari inancının özü, sömürgeciliğe karşı manevi bir başkaldırıdır. Rastafariler, Afrika’nın evleri (zion: cennet) olduğuna ve bir gün oraya geri döneceklerine inanırlar. Marihuanaya özel bir anlam yüklerler. Bedenleri kutsaldır. Çoğu saçlarını, sakallarını kesmezler. Kendilerini I and I (Ben ve Ben) diye ifade ederler, bu da insanın Tanrı ile bir olduğunu anlamına gelir.
1960’lara gelindiğinde, Rastafari inanışı gittikçe daha fazla takipçi bulmaya ve nihayetinde Trenchtown’daki çoğu müzisyen tarafından benimsenmeye başladı. Wailers’ın akıl hocası Joe Higgins, Max Romero, Toots Hibbert, Lee “Scratch” Perry ve Haile Selassie’nin 1966’da Jamaika’yı ziyaret etmesinin ardından Wailers da Rastafari inanışını benimsedi. Reggae’nin öncellerinden ritmik kurgusuyla ayrıldığını söylemiştik ve burru diye geleneksel bir müzikten de. Rasta’ların ayinlerinde de burru müziğinin ağırlıkla çalındığını, yani reggae, Rastafari inanışı buluşmasının sadece manevi değil, müzikal bir evrilme olduğunu da söylemek gerek. Ama, gençlik üzerinde büyük bir etkisi olan Wailers şarkı sözlerinin, Rastafari inanışıyla birlikte manevi boyutu da sağlanmış olunca, Wailers artık Jamaika sokaklarındaki başkaldırının ateşini yakmış oldu.
Devam edecek... 
Nota ve tınılarla:))
macit.soydan@gmail.com