Siz hiç "Mutluluk Bakanlığı "diye birşey duydunuz mu ? 

Şaka mı diyeceksiniz ama değil. 

Öyle bir bakanlık var. 

Nerede mi ? 

Butan(Bhutan)'da... 

Hindistan ve Çin arasında yer alan Butan, oldukça gizemli bir ülke. 1974 yılına kadar turistlere kapalı bu ülkeyi, birçok formaliteden geçebilen ve yeterli parası olan herkes ziyaret edebiliyor. Ülkenin kapıları turistlere açık gibi gözükse de Butan Kralı Jigme Khesar Namgyel Wangchuk yine de pek çok farklı yöntem kullanarak turist sayısını kısıtlamaya çalışıyor. 

Televizyon ve internet yok...

Televizyon ve internet Butan’da 1999 yılına kadar resmi olarak yasaktı. Tabii tüm ülkeyi modern teknolojiden izole etmek imkansızdı. Bu yüzden Kral bu kuralı iptal etmeye karar verdi. Her ne kadar yasak kalksa da Butan, dünyada televizyon kullanımına başlayan son ülke olarak adından söz ettiriyor.

Evsiz insan yok...
Butan’da sokakta yaşayan bir kişi bile yok. Eğer biri evini kaybederse, ona bir ev inşa edecekleri ve ekim yapabilecekleri arazi veriliyor. Bunun için ise Kral’a gitmeleri yeterli oluyor. Bu bile ülkede herkesin mutlu olması için önemli bir sebep.

Giyim yönetmeliği... 
Butanlılar hayatlarının her alanında geleneksel kıyafetleri tercih ediyor.Erkekler diz boyu elbiseler, kadınlar ise uzun elbiseler giyiyor. Bir kişinin statüsü ve sosyal seviyesi sol omzunun üzerine dökülen atkının rengiyle tanımlanıyor. Sıradan halk beyaz atkı,asil insanlar ve rahipler sarı atkı takıyor.

Sağlık hizmetleri ücretsiz...
Her Butan vatandaşının ücretsiz sağlık hizmetleri almaya hakkı var. Hem geleneksel, hem de klasik tıbbın yaygın olduğu ülkede seçeceğiniz tedavi yöntemine de kişi kendisi karar verebiliyor.

Sigara yasak... 
Butan Kralı, ülkede tütün ekimini ve satışını da yasaklayan bir yasa çıkardı. Ülkede sigara bulmak imkansız. Gidecek turistleri de en çok düşündürecek sorun bu oluyor. Yine de bu konuda bir takım serbestlikler tanınmış. Sınırı geçmek için gerekli belgeleri toplamayı başaran turistlerin, yanlarında sigara getirmek için bir de ücret ödemeleri gerekiyor. 

Doğa ve hayvan sevgisi...
Ülke ekoloji ve doğa konusunda gerçekten endişeli. Hatta ağaç yetiştirmeye çok fazla önem veriyorlar. Bu konuda kırdıkları bir rekor da var. Butan halkı, sadece bir saat içinde 50 bin ağaç dikerek dünya rekoru kırmış.

Butanlıların çoğu Budist. Bu din tüm hayvanlara saygıyı emrettiğinden, ülkede vejetaryenlik çok yaygın. Bu durum ülkenin yöresel yemeklerine de yansımış.

Yemek kültürü... 
Ana ve temel yemek pirinç, ancak o da bildiğimiz pirinçten çok farklı olan kırmızı pirinç. Beyaz pirincin yetişmesine uygun bir ekim alanı olmadığından oldukça sert ve kendine özgü bir tada sahip olan kırmızı pirinç ülkede çok seviliyor.

Ülkede çayın da özel bir yeri var. Tuz, karabiber ve bir kaşık tereyağı koydukları siyah ve yeşil çayları sık sık tüketiyorlar.

Zorlayıcı turizm... 
Kral, Butan’ı turist ziyaretlerine açmış olsa da tüm ülkeye girişlere izin vermiyor. Butan’ı sadece bir grup turistle ziyaret edebilirsiniz. Ülkeye ait tüm belge ve vizeler de devlet tarafından atanan bir şirket tarafından veriliyor. Bu şirket izin almak için tüm masrafları önceden ödemenizi şart koşuyor.

Ülkede sadece rehberle ziyaret edebilirsiniz. Dilediğiniz gibi tek başınıza yürüyüşe çıkamaz, ülkeyi dolaşamazsınız. Ülkeye giren ve çıkan tüm uçuşları da gerçekleştiren tek bir havayolu var ve otel fiyatlarını da hükümet belirliyor.

Miras gelenekleri... 
Butan’da kadınlara çok saygı duyuluyor. Bunu miras geleneklerinden de anlayabiliyoruz. Ev, arazi gibi tüm mülkler evin en büyük kızına gidiyor.

Kimyasal yok... 
Tüm dünya kimyasallarla başa çıkmaya çalışırken Butan’da böyle bir sorun yok. Ülkede herhangi bir kimyasal ürünü ithal etmek veya kullanmak yasalara aykırı. Anlayacağınız kullanılan her şey ülke içinde yetiştiriliyor ve tamamen doğal.

Ev dekorasyonu... 
Butanlılar evlerini dekore etmeyi seviyorlar. Duvarlara kuşlar, hayvanlar ve farklı desenler çiziyorlar. Geleneksel bir ev, 3 katlı ve oldukça küçük oluyor. Zemin katta hayvanlar tutulurken, yaşam alanı ikinci kat olarak belirlenmiş. En üst kat ise samanları depolamak için kullanılıyor.

Evlilik ritüelleri... 
Konu Butan olunca evlilik konusunda da pek çok yasak var. Mesela Butan’da bir yabancıyla evlenmek yasak. Kral, halkının benzersizliğini ve dünyanın geri kalanından soyutlanmalarını korumak adına elinden geleni yapıyor.

Düğün törenlerinde rahipler tarafından mantralar okunuyor. Bunu da yeni evlilerin sıkı bir zihinsel bağlantı kurmalarına izin verdiği için yapıyorlar. Mantralardan sonra tanrılara yerel bir içecek sunuluyor ve geri kalan da gelin ve damat tarafından içiliyor.

Ancak tüm bu ritüellerden sonra çift bir aile olabiliyor. İlginç kurallardan biri de evlilikten sonra erkeğin kadının evine yerleşmesi. Yeterince para kazandıktan sonra kendi evlerine taşınabiliyorlar.

Trafik düzeni... 
Butan’ın başkentinde en ilginizi çekecek şey trafik ışıklarının bulunmaması olabilir. Bu halk için hiç de sorun değil.

Ve gelelim yazımızın başlığına, 

Mutluluk Bakanlığı... 

Böyle bir bakanlığı belki de daha önce hiç duymadınız. Butan’da insanların iç huzurunu korumak için 2008 yılında Gayri Safi Milli Mutluluk Komitesi kurulmuş. Hatta ülkede mutluluğa o kadar önem veriliyor ki, nüfus sayım anketinde bile hayatınızdan memnun olup olmadığınız soruluyor.

Mutluluk Bakanlığı’nın yaptığı iş ise ülkenin gayri safi milli mutluluğunu ölçmek. 

Bu arada tüm yasaklara ve kurallara rağmen Butan halkı çok arkadaş canlısı ve mutlu. 

Herkese "Mutlu" pazarlar:))

Nota ve Tınıyla... 
macit.soydan@gmail.com