Müteahhit mi, müteahh(it) mi ? 
Maraş merkezli 7.7 ve 7.6 büyüklüğündeki iki deprem, Urfa, Antep, Diyarbakır, Adana, Adıyaman, Osmaniye, Hatay, Kilis ve Malatya‘da 12 binden fazla binanın çökmesine yol açtı. 
1999 depreminde olduğu gibi bu depremde de müteahhitler çok tartışılıyor.
Peki Türkiye’de müteahhit olmanın mevzuatları neler? Herkes sertifika alıp müteahhit olabiliyor mu? Her geçen gün Türkiye’de artan müteahhit sayısı göz önüne alındığında ne gibi düzenlemelere ihtiyaç var?
Ufak bir araştırma yaparsanız karşınıza şöyle bir bilgi çıkar. 
Türkiye'de müteahhit sayısı Avrupa’daki ülkelerinin çok üzerinde. Almanya’da 3 bin 800, 27 Avrupa Birliği ülkesinin toplamın da 25 bin olan müteahhit bulunuyor. 
Türkiye’de ise yaklaşık 453 bin civarında, yani tüm Avrupa Birliği'ndeki toplamın 14 katı kadar müteahhit bulunuyor. Sayının bu kadar fazla olmasının altında ise Türkiye’de müteahhit olmak için gereken prosedürlerin içeriği yatıyor.
Müteahhit olmak için herhangi bir üniversite bitirmek gerekmiyor. 18 yaşını dolduran Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü'ne başvurarak 'Yeterlik Belgesi' alabiliyor. Bu belgeyle birlikte müteahhit olunması mümkün. Bazı özel ve devlet üniversiteleri de müteahhitlik eğitimi veriyorlar. Bu eğitimlere katılıp sertifika da alınabiliyor. Ayrıca bazı danışmanlık kurumları da 'üniversite onaylı' olarak müteahhitlik eğitim programları düzenliyor. Bazı kurumlarda 120 saat, bazılarında ise sadece 48 saat süren eğitim programları sonrasında bu sertifikaları almak mümkün.
Diğer yandan, biraz paranın olması müteahhit olmak için yeterli. Vergi dairesine kaydını yaptırıyorsun. Ticaret Odası’na kaydoluyorsun ve müteahhitlik yapıyorsun. Bu kadar basit. Diplomaya, hiçbir yetkinliğe ya da yeterliliğe ihtiyacın yok”
Müteahhitler 17 Ağustos 1999’da meydana gelen deprem sonrasında çok konuşuldu. Ancak deprem sonrasında yargılanan tek müteahhit Veli Göçer oldu. Yaptığı binaların enkazında 198 kişinin can verdiği Veli Göçer, Konya Ağır Ceza Mahkemesi’ndeki yargılama sonucu taksirle adam öldürmeye sebebiyet vermekten 18 yıl 9 ay hapis cezası aldı. 7,5 yıl hapis yattıktan sonra tahliye olan Göçer, 2018 yılında inşaat sektörüne yeniden döndü.
Türkiye’de ciddi bir sistem problemi var. Denetimsizlikle birlikte her şey müteahhidin inisiyatifine kalmış durumda. Ticari kaygının baskın olması sebebiyle felaket manzaralarıyla karşı karşıya kalınıyor. Ticari kaygı teknik kaygının önünde. Herkes istediği gibi müteahhit olmamalı. Yeterli teknik kadrolarının olması ve kadroların yetkin olması gerekir. Ruhsat bile almadan inşaat yapıyorlar. İmar affı çıkıyor ve kaçak yapılar da sonrasında affediliyor. 
Şimdi işini dürüstçe yapanları tenzih ederek soruyorum; bu kaçak yapıları yapanlar gerçekten müteahhit mi yoksa müteahh(it) mi ? 
macit.soydan@gmail.com