Çoğumuzun gardırobunda bir tane de olsa jean pantolon vardır. Çünkü kolay kolay kırışmaz, lekeyi belli etmez ve oldukça dayanıklıdır. 

Peki, keşfedildiği günden beri özellikle gençler tarafından sıkça kullanılan bu  pantolonların (Artık her yaş grubu da giyiyor çünkü pratik) ne zaman üretilmeye başlandığını merak ediyor musunuz? 

Haydi o zaman geçmişten günümüze doğru bir yolculuğa çıkalım ve çeşit çeşit modelleriyle rafları dolduran jean'lerin icat hikâyesine birlikte bakalım.

Jean pantolon, “denim” olarak adlandırılan ve büyük oranda pamuktan oluşan bir tür kumaştan üretilir. Denim kelimesinin kökeni Fransa’nın “de Nimes” bölgesinde üretilen özel çivit mavisi kumaşa dayanıyor. 

Bu arada Türkiye'de ısrarla kot olarak bilinen pantolonun İngilizce karşılığı olan blue jean’in kökeninin de İtalya’nın Cenova şehrinde üretilen ve Cenova mavisi (bleu de Gênes) olarak adlandırılan kumaşlardan kaynaklandığını söyleyelim. 

1800’lü yıllarda Avrupa’da denim kumaş kullanılarak üretilen bu pantolonlar günümüzdekilerden farklıydı. Bu pantolonların çok daha sağlam, işlevsel ve popüler hâle gelmesiyse ABD’deki iki girişimcinin sayesinde mümkün oldu. 

Devam edelim, 

1849 yılında ABD’nin California eyaletinde bir marangozun değirmen inşaatı sırasında altın bulduğu haberi hızla ülke geneline yayıldı. Bu da "Altına Hücum" olarak adlandırılan, birçok insanın bu eyalete gidip altın aradığı bir dönemin başlamasına yol açtı.

Altın arayan madencilerin giydiği kanvas kumaştan üretilen tulumlar kolayca yıpranıyor ve yırtılıyordu. Bu duruma çözüm bulmak isteyen Jacob Davis adlı terzi, önce kanvas yerine denim kumaşları kullandı.

Ardından kıyafetlerin en çok gerilen noktalarına bakır perçinler takarak daha dayanıklı işçi kıyafetleri üretti. Denim kumaşlar çivit adı verilen bir madde ile boyanıyordu. Çivit ucuz olmasının yanı sıra lekeleri gizleyebiliyor ve kumaşın içine işlemiyordu.

Bugün jean pantolon olarak adlandırdığımız bu kıyafetler kısa süre içerisinde işçiler arasında popüler hâle geldi. Bunun üzerine Davis hem daha fazla pantolon üretmek hem de bu kıyafetlerin patentini almak istedi. Ancak bunun için maddi desteğe ihtiyacı vardı. Aradığı destek, pantolonların kumaşlarını satın aldığı Levi Strauss’tan geldi. 

Devam Edecek... 

Nota ve Tınıyla... 

macit.soydan@gmail.com