İnsanoğlunun varoluşuyla birlikte hayvanlar, kültürlerin ve toplumların temel unsurlardan birini oluşturmuştur.
İlk başlarda sadece tüketici ve besin kaynağı arasında olarak görülen bu ilişki, zaman içinde evrim geçirerek insanlar için sadece birer besin kaynağı olmanın ötesine geçmiş, onları yani hayvanları yakın dostlar ve yoldaşlar hâline getirmiştir.
Bu evrimsel süreç, Sibirya’nın kuzeydoğusunda yaşayan Sahalar (Yakutlar) için de geçerlidir. Sahalar, uzun bir tarihi sürecin içinde hayvanları avlamış, evcilleştirmiş ve kendi yaşamlarına entegre etmişlerdir.
Bu etkileşimler, Sahaların hayvanlarla olan bağlarını yansıtan edebî eserlerde özellikle hikâyelerde kendini göstermiştir.
Bu konuda yararlanabileceğiniz kaynaklardan biri olarak da, Sahaların önemli bir edebi temsilcisi olan Nikolay Neustroyev’in hikâyeleri bulunmaktadır.
Yazarın kitaplarında Saha'ların, köpekleri sadece birer hayvan olarak değil aynı zamanda bu ilişkinin kültüre, inanışlara ve dile nasıl yansıtıldığı da belirtilmiştir.
Sibirya halklarının genelinde görülen insan ve köpek arasındaki özel bağ 20. yüzyılın başında eserlerini veren ve Çağdaş Saha edebiyatının kurucularından biri olarak kabul edilen Nikolay Denisoviç Neustroyev’in (1895-1929) yapıtlarında yukarıda da yazdığım gibi apaçık bir şekilde görülmektedir.
Neustroyev, çoğunlukla yaşadığı dönemin gerçek olayları ve insanlarını gösterdiği dramatik eserlerin yazarı olarak bilinir.
N. Neustroyev’in eserleri, Sahaların doğa ile iç içe, hayvanlarla uyum içinde bir yaşam sürdüğü bu topraklarda geçen hikâyeler sunar.
Yazarın kitaplaştırdığı bu çalışmalarını yayınevlerinde ya da bulamadığınız taktirde sahaflardan edinebilirsiniz diyerek asıl konumuza geçmek istiyorum. Yani yaşanmış gerçek köpek hikayelerine.
Neden böyle kısa bir yazı dizisi seçtiğime gelince, zaten son dönemlerde sokak hayvanları ile ilgili tartışmaları gerek yazılı, gerekse görsel medyadan takip ediyorsunuzdur.
Ben de başrolünde köpeklerin olduğu bu hikayeleri köşeme alarak onların isterlerse neler yapabileceklerini ve nasıl bir dost olduklarını belirtmek istedim.
Devam edecek...
Nota ve Tınıyla...
macit.soydan@gmail.com