Türkiye’nin müzik tarihinde bazı şarkılar vardır ki, bir nesli peşinden sürükler, kültürel iz bırakır. Kimimiz onları bir düğünde halay çekerken tanır, kimimiz bir arabesk gecesinde radyodan duyar. Ama bazı şarkılar da vardır ki, insanı düşündürmekten çok, “Acaba dalga mı geçiyorlar?” diye sorgulatır. İşte bu yazının konusu da tam olarak bu iki uç noktanın temsili: "Hal Hal" ve "Hav Hav".

Hal Hal: Altın Bilezikli Bir Fenomen

1980’lerin başında çıkmış "Hal Hal", Nazan Şoray'ın sesinden değil de (Şarkıdaki Nazo Gelin de Nazan Şoray'dı) Ajda Pekkan’ın dudağından dökülseydi, muhtemelen hâlâ aynı enerjiyi taşır mıydı, bilinmez. Ama o zamanlar bileklerdeki hal halın melodik bir kimlik kazanması, popüler kültür için büyük adımdı.

Basit sözleri, dans ettiren ritmi ve dönemine göre cesur kadın figürüyle "Hal Hal", eğlencenin ve bağımsızlığın simgesi haline geldi.

Sözleri belki edebi bir devrim yaratmadı ama bir temsiliyet sundu: Kendi havasında, özgür ruhlu bir kadının ifadesi. Kitsch mi? Evet. Ama samimi. Kendi döneminde “hafif müzik” dendiğinde alınganlık göstermeyen bir halka mal olmuştu.

Hav Hav: Mizah mı, Müzik mi, Yoksa Karikatür mü?

Gelelim “Hav Hav”a. Şarkının adını ilk duyduğumda çocuk şarkısı sandım. Meğerse ciddiydi. Ya da en azından öyle bir ciddiyetsizlik içinde ciddiyet barındırıyordu ki, onu çözmek için semantik analiz yetmiyor, bir Freud, bir Jung gerekiyor.

Şarkıda arka arkaya gelen “hav hav hav” tekrarları, bir noktadan sonra yalnızca köpeği değil, dinleyeni de havlatıyor. Ritmi var, evet. Dinleyiciyi eğlendirmeyi hedefliyor olabilir. Ama sormak lazım: Hedeflediğimiz bu muydu?

“Hav Hav” şarkısı, viral olmak için yaratılmış dijital çağın bir ürünü. 80’lerdeki "Hal Hal", dönemin ruhunu taşırken, "Hav Hav", zamanın ruhuna baştan teslim olmuş gibi. İçeriği önemsiz, amacı ‘tıklanmak’. Kalıcılıktan çok geçicilikle barışık.

Hal Hal Bir Şarkıydı, Hav Hav Bir Belirti

"Hal Hal", belki de Türkçe popun gençlik yıllarının çocuksu, ama umutlu bir şarkısıydı. "Hav Hav" ise artık yaşını almış müzik piyasasının "ben hâlâ genç görünüyorum" çabası gibi. “Hav Hav” gibi şarkılar, sadece müzikal kaliteyi değil, kültürel belleği de sorgulatıyor. Gerçekten bu şarkıları tekrar hatırlamak isteyecek miyiz, yoksa iki hafta sonra unutacak mıyız?

Popüler kültür her dönemde saçmalamıştır, ama bazı saçmalıklar zekice yapılır. "Hal Hal", bunu becermişti. "Hav Hav" ise hâlâ neyi amaçladığını anlatmaya çalışıyor gibi – havlayarak.

Sonuç Olarak...

Müziğin eğlenceli olması kötü değil; ama hem hafif hem akıllı olmak zor. “Hal Hal” bunu başarmış bir klasik. “Hav Hav” ise TikTok’un müzikle tanışmasından doğan bir şamata. 

Şarkılar gelir geçer ama bazıları kalır. 

Yani, "Hal Hal" kalır. 

"Hav Hav"? O da belki köpeklerin çalma listesinde yer alır.

Nota ve Tınıyla... 

macit.soydan@gmail.com