Bugun...


BOĞAÇ YÜZGÜL

facebook-paylas
SİZ HİÇ FİNCAN BÖREĞİ YEDİNİZ Mİ?
Tarih: 25-11-2023 09:45:00 Güncelleme: 25-11-2023 09:45:00


 

 

 

Gastronomi uzmanlığını, mutfak araştırmacılığı ile taçlandırmanın en güzel yanı; yediğiniz güzel bir yiyeceğin; nasıl, ne zaman ve kimler tarafındangeliştirildiğini de öğrenip; nostaljikbir yolculuğa çıkarmasıdır aslında…

 

Başlıktan da anlayacağınız üzere; bugün sizlerle; İstanbul’un çok eski bir lezzeti olan, ‘Fincan Böreği’ni konu edineceğim…

 

Fincan, şarkılara konu olan çok ilginç bir mutfak gereci; ‘Fincanı taştan oyarlar, içine bade koyarlar’ der bir şarkı misâl…

 

Bir başkası ise; ‘Fış fış kayıkçı, kayıkçının küreği, hop hop eder yüreği; akşama fincan böreği’ der,  genelde de bebek şarkısıdır; bebeği uyutma şarkısı; bir nevi ninni öncesi son hazırlıklar…

Fincan böreğinin tarihçesi Osmanlı dönemine kadar uzanıyor ve ilk kez de 17. yüzyılda, Muhammed Murad Buhari'nin Sohbetnamesi'nde karşımıza  çıkıyor…

 

Yinelemekte  fayda var; İstanbul börek kültürünün gelişiminde İtalyanların katkısı hakikaten büyüktür…

 

Tıpkı ‘Poğaça’ kelimesinin bile kökeninin ‘Eski İtalanca’dan geldiği ve ‘Karaköy Poğaçası’ dediğimiz kavramın, aslında İstanbul’da ticaretağı kuran Cenevizliler’den geldiği gibi; talaş böreği de, fincan böreği de; İtalyan Halk Lezzetleri’nin miras ya da uzantısıdır…

 

İstanbul'da börek dediğimizde ilk aklımıza gelenler Sarıyer, bol pudra şekerli Kürt böreği, sigara böreği, talaş böreği, avcı böreği gibi algılanıyor ama; işte fincan böreği de yerleşik bir İstanbul kültürü…

Evliya Çelebi'nin 17. yüzyıl'da Seyahatnamesi'nde verdiği bilgilere göre Osmanlı mutfak kültüründe İstanbul'dan 39 çeşit börek bulunuyor.

 

Yanlış duymadınız,  tam 39 börek; çoğu da Balkan, Ege, Girit ve Akdeniz mutfak genetiğini taşıyan İtalyan-Ceneviz kökenli…

 

Bunların arasında Tatar, bohça, ıspanak, kabak, şalgam, Arnavut böreği gibi böreklerin yanı sıra işte bugünkü konumuz olan; fincan böreği de yer alıyor.

 

Fincan böreğinin isminden de anlaşıldığı üzere bu böreğe şekil fincan ile veriliyor.

 

Hamur hazırlandıktan sonra iç harcı doldurulup kapatılıyor ve ince bir fincan yardımıyla yuvarlak yuvarlak kesimi yapılıya…

 

Kızartırken uygulayacağınız ufak ipuçlarıyla kabarıyor, puf puf oluyor.

 

Puf Böreği ile benzerliği var tabii ki; küçük bazı nüans farkları ile…

 

*****************

 

Orijinal tarifte kıyma bulunuyor. Tabii ki az soğanla çeşnilendirilmiş çiğ kıyma…

 

O çiğ kıyma; fincan böreğine uygulanan pişirmetekniği ile; börek kızartma esnasında kabardığı için, iç buharıyla pişiyor böreğin ve ayrı bir lezzet katıyor damağınıza…

 

Yine 1844'te Mehmet Kâmil'in kaleme aldığı Melceü't Tabbâhîn yani Aşçıların Sığınağı kitabında da yer alan bir börek fincan böreği…

 

Bu kitap; aynı zamanda Anadolu coğrafyasında basılmış olan ilk Türk yemek kitabı olarak da tarihtekiyerini almış…

 

Mehmet Kâmil, biz gastrnomi uzmanlarının bilinen ilk kayıtlı-sıfatlı üstadlarından biri; tabii saray çeşnicibaşıları bu sıfattan saymazsak…

 

Anlayacağınız günümüzde birçoğumuzun mutfaklarında olmayan, kaybolmaya yüz tutmuş bu tarifin geçmişi oldukça eski.

 

İtalyan denizcilere, sefereçıkmadna önce iskelelikse pişirilirmiş, İstanbul’a da öyle gelmiş ve saraya da uzanması çok zaman almamış…

 

****************

 

Fincan böreğini ilk öğrenip yaptığımda; şekilvermesinin ve pişirmesinin sabır isteyeceğini bilseydim; hiç kalkışmazdım ama sıcak sıcak tadınada değiyor yahu…

 

******************

 

Önce klasik  tarifine geçelim isterseniz:

 

3 su bardağı un

2 yumurta

1,5  su bardağı ılık su, biraz daha arttırada bilirsiniz…

Tuz

Kabartma Tozu ya da eski deyimle karbonat…

 

Yarım kilo az yağlı dana kıyma

2 baş soğan

Bir çorba kaşığı tereyağı

Tuz, tabii ki olmazsa olmaz bol karabiber

 

Tereyağını eritip soğanlar pembeleşinceye kadar kavurun ve kıymayı ekleyin. Ağzı kapalı olarak 15 dakika kısık ateşte top top olmamasına özen göstererek pişirin. Tuz ve karabiberini ekleyin. Kenarda soğutun.

Gelelim hamuruna…

 

Yoğurma kabına unu alın ve yumurtayı içine kırın, ardından da kaşıkla unun içinde yumurtayı yedirin. Ilık suyu da yavaş yavaş karışıma ekleyin. Bir buçuk tatlı kaşığı karbonat ya da iki minik paket kabartma tozuyla bir tutam tuzu da ekledikten sonra yoğurmayı sürdürün…

 

Hamurun yarısını kesip önce merdane, ardnıdan da oklava yardımıyla orta kalınlıkta açın.

Kıymalı harcı aralıklı olarak yerleştirip üzerini hamurla kapatıp bir fincan yarımıyla yuvarlak şekilde kesin.

 

En fazla on dakika  bekledikten sonra; birhayli kızgın ve bol ayçiçek ya da mısırözü yağında, başında bekleyerek arkalı önlü ikişer kez çevirerek kızartın…

 

*****************

 

İç harcını bol maydanozlu beyaz peynir ile de hazırlayabilirsiniz;  patateslisini denemeyin; iç harcı fazla ısındığı için sıcaksıca yemenize mani olur. Ama tercih sizin tabii ki; sucuklu bile deneyebilirsiniz; ya da haydi birgurme dokunuş; az kaşarlı ve çekirdeği çıkmış siyah zeytinli…

 

****************

 

Gecenin bir körü bunu yazdım ya…

 

Yarın sabah ki saat gece yarısını geçti; bu sabah oldu…

 

Neyse sabaha pişirmezseniz ve burada da fotosunu paylaşmazsanız hatırım kalır…

 

Eveeeeeeeeet…

 

Şimdiden…

 

Afiyetler olsun efendim…

 

GASTRNOMİ UZMANI&GURME

BOĞAÇ YÜZGÜL

 



Bu yazı 3531 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
HAVA DURUMU
YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Galatasaray 25 21 1 3 52 14 66 +38
2 Fenerbahçe 25 20 1 4 65 20 64 +45
3 Trabzonspor 25 12 9 4 40 33 40 +7
4 Beşiktaş 25 12 9 4 35 31 40 +4
5 Kasımpaşa 25 11 9 5 46 47 38 -1
6 Çaykur Rizespor 25 10 9 6 27 34 36 -7
7 Antalyaspor 25 8 7 10 29 27 34 +2
8 Başakşehir FK 25 9 10 6 31 30 33 +1
9 Sivasspor 25 8 8 9 29 35 33 -6
10 Adana Demirspor 25 7 8 10 36 32 31 +4
11 MKE Ankaragücü 25 6 8 11 30 29 29 +1
12 Kayserispor 25 8 9 8 29 34 29 -5
13 Samsunspor 25 8 12 5 29 35 29 -6
14 Hatayspor 25 6 9 10 31 34 28 -3
15 Alanyaspor 25 6 9 10 28 36 28 -8
16 Fatih Karagümrük 25 7 12 6 30 29 27 +1
17 Gaziantep FK 25 7 12 6 30 37 27 -7
18 Pendikspor 25 6 11 8 31 49 26 -18
19 Konyaspor 25 5 10 10 24 37 25 -13
20 İstanbulspor 25 3 17 5 18 47 11 -29
Takım O G M B A Y P AV
1 Eyüpspor 22 17 4 1 54 17 52 +37
2 Göztepe 22 14 5 3 39 15 45 +24
3 Kocaelispor 22 13 5 4 36 24 43 +12
4 Bodrumspor 22 11 5 6 30 15 39 +15
5 Sakaryaspor 22 10 5 7 32 24 37 +8
6 Çorum FK 22 10 7 5 36 21 35 +15
7 Bandırmaspor 22 9 7 6 30 20 33 +10
8 Boluspor 22 9 7 6 20 23 33 -3
9 Gençlerbirliği 22 8 6 8 23 23 32 0
10 Erzurumspor FK 22 7 6 9 22 20 27 +2
11 Ümraniyespor 22 7 9 6 24 29 27 -5
12 Manisa FK 22 6 8 8 26 24 26 +2
13 Keçiörengücü 22 7 10 5 20 28 26 -8
14 Adanaspor 22 7 13 2 20 34 23 -14
15 Tuzlaspor 22 6 12 4 22 38 22 -16
16 Şanlıurfaspor 22 4 11 7 15 28 19 -13
17 Altay 22 4 15 3 11 44 12 -33
18 Giresunspor 22 2 16 4 11 44 7 -33
Takım O G M B A Y P AV
1 Esenler Erokspor 23 18 3 2 55 18 56 +37
2 Van Spor FK 24 15 4 5 39 26 50 +13
3 1461 Trabzon FK 23 14 3 6 47 21 48 +26
4 Yeni Mersin İdman Yurdu 24 13 4 7 37 18 46 +19
5 Bucaspor 1928 24 12 3 9 32 15 45 +17
6 Ankaraspor 24 12 4 8 33 20 44 +13
7 Diyarbekir Spor 24 10 8 6 26 20 36 +6
8 Ankara Demirspor 23 10 10 3 29 29 33 0
9 Karacabey Belediye Spor 24 8 8 8 22 21 32 +1
10 Nazilli Belediyespor 24 9 9 6 30 36 30 -6
11 Hes İlaç Afyonspor 24 7 9 8 16 24 29 -8
12 Beyoğlu Yeniçarşıspor 23 8 11 4 24 26 28 -2
13 Kırklarelispor 24 7 10 7 20 30 28 -10
14 Serik Belediyespor 24 5 11 8 16 27 23 -11
15 Altınordu 23 4 11 8 24 26 20 -2
16 Kırşehir Futbol SK 24 4 15 5 22 46 17 -24
17 Zonguldak Kömürspor 23 4 13 6 22 43 15 -21
18 Adıyaman FK 24 3 16 5 16 38 14 -22
19 Bursaspor 24 3 14 7 15 41 13 -26
Takım O G M B A Y P AV
1 Kepezspor FAŞ 17 13 1 3 34 8 42 +26
2 Aliağa Futbol A.Ş. 18 11 0 7 29 8 40 +21
3 52 Orduspor FK 18 9 4 5 23 14 32 +9
4 Ayvalıkgücü Belediyespor 18 9 4 5 20 14 32 +6
5 İnegöl Kafkas GK 18 8 5 5 21 17 29 +4
6 Edirnespor 18 8 6 4 28 16 28 +12
7 K.Çekmece Sinopspor 18 7 6 5 27 18 26 +9
8 Mardin 1969 Spor 18 7 8 3 21 18 24 +3
9 Artvin Hopaspor 17 6 6 5 21 16 23 +5
10 Talasgücü Belediyespor 18 7 10 1 21 27 22 -6
11 Karabük İdmanyurdu Spor 18 6 9 3 13 26 21 -13
12 Kırıkkalegücü FK 17 5 8 4 10 20 19 -10
13 Gümüşhanespor 18 2 8 8 10 27 14 -17
14 Malatya Arguvanspor 17 2 12 3 8 25 9 -17
15 Tarsus İdman Yurdu 18 1 14 3 10 42 6 -32
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 16/02/2024 Kasımpaşa vs Fatih Karagümrük
 17/02/2024 Antalyaspor vs İstanbulspor
 17/02/2024 Hatayspor vs Sivasspor
 17/02/2024 Çaykur Rizespor vs Fenerbahçe
 18/02/2024 Alanyaspor vs Adana Demirspor
 18/02/2024 Gaziantep FK vs Samsunspor
 18/02/2024 Pendikspor vs Trabzonspor
 18/02/2024 MKE Ankaragücü vs Galatasaray
 19/02/2024 Başakşehir FK vs Kayserispor
 19/02/2024 Beşiktaş vs Konyaspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 16/02/2024 Göztepe vs Manisa FK
 17/02/2024 Tuzlaspor vs Boluspor
 17/02/2024 Giresunspor vs Keçiörengücü
 17/02/2024 Kocaelispor vs Şanlıurfaspor
 18/02/2024 Bodrum FK vs Altay
 18/02/2024 Erzurumspor FK vs Adanaspor
 18/02/2024 Sakaryaspor vs Çorum FK
 18/02/2024 Ümraniyespor vs Eyüpspor
 19/02/2024 Gençlerbirliği vs Bandırmaspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 17/02/2024 Ankaraspor vs Kırşehir Futbol SK
 17/02/2024 Beyoğlu Yeniçarşıspor vs Bucaspor 1928
 17/02/2024 Karacabey Belediye Spor vs Kırklarelispor
 18/02/2024 Altınordu vs Adıyaman FK
 18/02/2024 Ankara Demirspor vs Bursaspor
 18/02/2024 Diyarbekir Spor vs Esenler Erokspor
 18/02/2024 Nazilli Belediyespor vs Serik Belediyespor
 18/02/2024 Van Spor FK vs 1461 Trabzon FK
 18/02/2024 Yeni Mersin İdman Yurdu vs Zonguldak Kömürspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 17/02/2024 52 Orduspor FK vs Gümüşhanespor
 18/02/2024 Artvin Hopaspor vs Mardin 1969 Spor
 18/02/2024 İnegöl Kafkas GK vs Kepezspor FAŞ
 18/02/2024 Karabük İdmanyurdu Spor vs Kırıkkalegücü FK
 18/02/2024 K.Çekmece Sinopspor vs Ayvalıkgücü Belediyespor
 18/02/2024 Malatya Arguvanspor vs Tarsus İdman Yurdu
 18/02/2024 Talasgücü Belediyespor vs Aliağa Futbol A.Ş.
 18/02/2024 Artvin Hopaspor - Mardin 1969 Spor Mardin 1969 Spor ligde deplasmandaki son 9 maçında hiç kazanamadı  Artvin Hopaspor yenilmez
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
HABER ARŞİVİ
resmi ilanlar
GAZETEMİZ

Web sitemize nasıl ulaştınız?


NAMAZ VAKİTLERİ
GÜNLÜK BURÇ
nöbetçi eczaneler
HABER ARA
YUKARI